Odbiór instalacji ze stali nierdzewnej powinien uwzględniać nie tylko ocenę wykonania, szczelności czy wymiarów, ale również stan powierzchni po zakończeniu prac technologicznych.
Ma to szczególne znaczenie w przypadku instalacji spawanych, szlifowanych lub poddawanych innej obróbce, która może pozostawić przebarwienia, zgorzelinę albo zanieczyszczenia żelazne.
Jeżeli specyfikacja projektu przewiduje trawienie, pasywację lub określone testy powierzchni, ich wykonanie i wynik powinny zostać uwzględnione w dokumentacji odbiorowej.
Odporność korozyjna stali nierdzewnej jest związana z obecnością cienkiej warstwy pasywnej powstającej na jej powierzchni.
Procesy takie jak spawanie, cięcie, szlifowanie oraz kontakt z narzędziami używanymi wcześniej do stali węglowej mogą pogorszyć stan powierzchni lub pozostawić zanieczyszczenia wpływające na odporność korozyjną.
Dlatego po zakończeniu prac produkcyjnych powierzchnia może wymagać odpowiedniego oczyszczenia, trawienia lub pasywacji, zależnie od jej stanu i wymagań konkretnej instalacji.
Sama ocena wizualna nie pozwala wykryć wszystkich zanieczyszczeń żelaznych ani jednoznacznie potwierdzić skuteczności wcześniej wykonanego procesu chemicznego.
Problemy związane z niewłaściwym przygotowaniem powierzchni mogą zwiększać podatność materiału na lokalne formy korozji stali nierdzewnej, szczególnie w wymagających środowiskach eksploatacyjnych.
Zakres odbioru powinien więc wynikać z przeznaczenia instalacji, gatunku materiału, warunków pracy oraz wymagań określonych w dokumentacji projektowej.
Szczegółowe informacje o tym, jakie defekty powierzchniowe stali nierdzewnej mogą pojawić się po produkcji i obróbce, znajdziesz w osobnym materiale.
Zakres dokumentacji odbiorowej powinien być określony przez wymagania projektu, zastosowanie instalacji oraz uzgodnienia pomiędzy wykonawcą i zamawiającym.
W zależności od inwestycji dokumentacja może obejmować certyfikaty materiałowe, protokoły wykonanych procesów powierzchniowych, wyniki badań oraz dokumentację fotograficzną.
Certyfikat materiałowy EN 10204 typ 3.1 pozwala zweryfikować między innymi gatunek oraz właściwości dostarczonego materiału w zakresie określonym dokumentem.
Jeżeli wykonywano trawienie lub pasywację, protokół procesu może zawierać informacje dotyczące zastosowanej technologii oraz parametrów istotnych dla realizacji zlecenia.
Wyniki odpowiednio dobranych testów mogą stanowić dodatkowe potwierdzenie stanu powierzchni po zakończeniu obróbki chemicznej.
Jedną z metod wykorzystywanych do wykrywania zanieczyszczeń żelaznych jest test ferroksylowy wg ASTM A380.
Dokumentacja fotograficzna powierzchni przed i po procesie może ułatwić identyfikację obszarów poddanych dodatkowej obróbce oraz późniejszą analizę ewentualnych niezgodności.
Wyjazdowo lub w trawialni stacjonarnej
Wykonujemy testy powierzchni stosowane przy kontroli instalacji ze stali nierdzewnej oraz realizujemy trawienie i pasywację zgodnie z wymaganiami konkretnego zlecenia.
Działamy wyjazdowo u klienta oraz w trawialni zanurzeniowej w Tarnowskich Górach.
Test ferroksylowy jest jedną z metod pozwalających wykrywać wolne żelazo i zanieczyszczenia żelazne na powierzchni stali nierdzewnej.
Może być stosowany jako element odbioru, jeżeli taki sposób weryfikacji wynika ze specyfikacji technicznej, przyjętej procedury lub wymagań dotyczących powierzchni.
Charakterystyczne niebieskie zabarwienie pojawiające się podczas badania wskazuje na reakcję odczynnika w miejscu występowania żelaza.
Warunki wykonania, czas obserwacji oraz kryteria akceptacji powinny wynikać z właściwej procedury badawczej i stosowanej wersji normy.
Test może być szczególnie przydatny po spawaniu, obróbce mechanicznej albo w sytuacji, gdy istnieje ryzyko kontaktu powierzchni nierdzewnej ze stalą węglową.
Pełną procedurę oraz sposób interpretacji opisaliśmy w materiale dotyczącym testu ferroksylowego wg ASTM A380.
Test siarczanu miedzi jest inną metodą wykorzystywaną do sprawdzania obecności wolnego żelaza na powierzchni stali nierdzewnej.
Podczas badania obserwuje się reakcję zachodzącą na powierzchni po kontakcie z odpowiednio przygotowanym odczynnikiem zawierającym siarczan miedzi.
Test ferroksylowy i test siarczanu miedzi nie powinny być traktowane jako metody stosowane zamiennie w każdej sytuacji.
Dobór testu powinien wynikać z gatunku stali, stosowanej procedury, wymagań normowych oraz kryteriów odbiorowych konkretnego projektu.
Więcej o zasadzie działania tej metody opisujemy w artykule o teście siarczanu miedzi na stali nierdzewnej.
Jeżeli badanie wykaże zanieczyszczenie powierzchni albo dokumentacja nie potwierdza wykonania wymaganego procesu, dalsze postępowanie powinno wynikać z kryteriów odbiorowych ustalonych dla projektu.
W pierwszej kolejności należy zidentyfikować miejsca niezgodności i określić ich prawdopodobną przyczynę.
W zależności od wyniku może być konieczne ponowne oczyszczenie powierzchni, lokalne lub pełne trawienie, pasywacja albo powtórzenie testów kontrolnych.
Zakres prac powinien być dobierany indywidualnie, ponieważ inne postępowanie będzie właściwe dla pojedynczego zanieczyszczenia powierzchniowego, a inne dla rozległych defektów po spawaniu.
Jeżeli konieczna jest ponowna obróbka chemiczna, zakres pasywacji stali nierdzewnej powinien zostać dobrany do stanu powierzchni i wymagań odbiorowych.
Na koszt ewentualnych prac naprawczych wpływają między innymi gabaryty instalacji, zakres zanieczyszczeń, wymagany proces oraz to, czy prace mogą zostać wykonane w zakładzie wykonawcy czy bezpośrednio u klienta.
Poszczególne czynniki wpływające na wycenę opisaliśmy szerzej w materiale o tym, ile kosztuje trawienie i pasywacja stali nierdzewnej.
Wyjazdowo lub w trawialni stacjonarnej
Realizujemy trawienie, pasywację i czyszczenie chemiczne stali nierdzewnej zgodnie z wymaganiami technologicznymi danego zlecenia.
Prace wykonujemy wyjazdowo u klienta oraz w trawialni zanurzeniowej w Tarnowskich Górach.
Sama kontrola wizualna nie wykrywa wszystkich zanieczyszczeń powierzchniowych ani nie potwierdza automatycznie prawidłowego wykonania procesu pasywacji.
Zakres dodatkowych badań powinien wynikać ze specyfikacji technicznej, warunków eksploatacji oraz kryteriów odbiorowych projektu.
W zależności od zakresu prac i specyfikacji projektu mogą być stosowane między innymi ASTM A380 dotycząca czyszczenia, usuwania zgorzeliny i pasywacji oraz ASTM A967 dotycząca chemicznych procesów pasywacji części ze stali nierdzewnej.
Ostateczny zestaw norm i kryteriów powinien wynikać z dokumentacji konkretnego projektu.
Nie można przyjąć, że dodatkowa chemiczna pasywacja jest obowiązkowa w każdym przypadku.
Konieczność jej wykonania zależy od stanu powierzchni, wcześniejszych procesów obróbki, gatunku stali oraz wymagań technologicznych i odbiorowych.
Test należy wykonywać na odpowiednio przygotowanej powierzchni zgodnie z przyjętą procedurą badawczą.
Jeżeli badanie ma potwierdzać efekt trawienia lub pasywacji, wykonuje się je po zakończeniu wymaganych etapów procesu i przygotowaniu powierzchni do kontroli.
Brak dokumentacji nie oznacza automatycznie, że powierzchnia jest nieprawidłowa.
W takiej sytuacji należy ocenić stan instalacji, warunki jej eksploatacji oraz wymagania dotyczące powierzchni, a następnie dobrać odpowiednie badania lub działania naprawcze.
Nie przegap najważniejszej konferencji biznesowo-naukowej roku!
Wspieramy edukację dzieci - dochód trafia do Fundacji Serca Kreacja
